14. Inspection of Licence परवान्याची तपासणी
The premises of the licensee holding a licence in Form R.S. I or R.S.II. the rectified spirit kept there in and the licence shall, at all times, be open to inspection by the Collector or any Prohibition and Excise or Police Officer not below the rank of a Sub-Inspector or by any other officer empowered under section 77 of the Act who may be deputed by the Collector or the Superintendent of Prohibition and Excise or the District Inspector of Prohibition and Excise in this behalf
R.S.I किंवा R.S.II नमुन्यात परवाना धारण करणाऱ्या परवानाधारकाची परिसर, त्यात ठेवलेला शुद्ध मद्यार्क आणि परवाना जिल्हाधिकारी किंवा कोणत्याही दारूबंदी आणि उत्पादन शुल्क अधिकाऱ्याद्वारे सर्व वेळी तपासणीसाठी खुले असतील.
सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)
थोडक्यात: जिल्हाधिकारी किंवा सरकारी अधिकारी कधीही तुमच्या दारू-व्यवसायाची तपासणी करू शकतात — तुम्हाला सहकार्य करावे लागेल.
विस्तृत माहिती:
**कोण तपासणी करू शकतो?**
• Collector (जिल्हाधिकारी)
• Prohibition आणि Excise विभागाचे अधिकारी
• Police Sub-Inspector किंवा त्यांपेक्षा मोठ्या रँकचे अधिकारी
• कोणतेही अन्य सरकारी अधिकारी जिल्हाधिकारी किंवा Superintendent of Prohibition and Excise यांनी नियुक्त केले तर
**काय तपासता येतं?**
• तुमची दुकान/warehouse आणि संपूर्ण परिसर
• त्या परिसरात ठेवलेली सर्व शुद्ध दारू (rectified spirit)
• तुमचा licence (परवाना)
**कधी तपासणी होऊ शकते?**
• कधीही — दिवसभर किंवा रातभर कोणत्याही वेळी
**तुमचा दायित्व:**
• तपासणीसाठी तुम्हाला सर्व दरवाजे खुले करावे लागतील
• सर्व मागितलेली माहिती आणि दस्तऐवज दाखवावे लागतील
• अधिकार्यांना सहकार्य करावे लागेल
उदा., जर Collector तुमच्या shop ला येतील आणि दारूची गुणवत्ता आणि परिमाण तपासू इच्छित असतील तर तुम्हाला नकार दिता येत नाही.
**मुख्य बाब:** हा नियम शुद्धता, कायदे अनुसार व्यवसाय आणि नियंत्रण सुनिश्चित करायचा आहे.
विस्तृत माहिती:
**कोण तपासणी करू शकतो?**
• Collector (जिल्हाधिकारी)
• Prohibition आणि Excise विभागाचे अधिकारी
• Police Sub-Inspector किंवा त्यांपेक्षा मोठ्या रँकचे अधिकारी
• कोणतेही अन्य सरकारी अधिकारी जिल्हाधिकारी किंवा Superintendent of Prohibition and Excise यांनी नियुक्त केले तर
**काय तपासता येतं?**
• तुमची दुकान/warehouse आणि संपूर्ण परिसर
• त्या परिसरात ठेवलेली सर्व शुद्ध दारू (rectified spirit)
• तुमचा licence (परवाना)
**कधी तपासणी होऊ शकते?**
• कधीही — दिवसभर किंवा रातभर कोणत्याही वेळी
**तुमचा दायित्व:**
• तपासणीसाठी तुम्हाला सर्व दरवाजे खुले करावे लागतील
• सर्व मागितलेली माहिती आणि दस्तऐवज दाखवावे लागतील
• अधिकार्यांना सहकार्य करावे लागेल
उदा., जर Collector तुमच्या shop ला येतील आणि दारूची गुणवत्ता आणि परिमाण तपासू इच्छित असतील तर तुम्हाला नकार दिता येत नाही.
**मुख्य बाब:** हा नियम शुद्धता, कायदे अनुसार व्यवसाय आणि नियंत्रण सुनिश्चित करायचा आहे.
15. Registers to be maintained नोंदी ठेवल्या पाहिजेत
The licensee holding a licence in Form R.S.II, if he is not a registered medical practitioner:-
- (a) Shall keep in his licensed premises a visit book, paged and stamped with the seal of the Collector, Mamlatdar, Mahalkari, Tahsildar or any other officer authorised in this behalfby the Collector, in which visiting officers may record their remarks when inspecting the premises; and
- (b) shall, unless the licensee is already maintaining the accounts and submitting the return under the Medicinal and Toilet Preparations (Excise Duties) Rules, 1956, maintain accounts in Form R.S.II-A and also submit returns in Form R.S.n-B
R.S.II नमुन्यात परवाना धारण करणारा परवानाधारक, जर तो नोंदणीकृत वैद्यकीय व्यावसायिक नसेल तर:- (अ) त्याच्या परवानाधारक परिसरात जिल्हाधिकाऱ्यांच्या शिक्क्याने पृष्ठांकित आणि मुद्रांकित भेट पुस्तक ठेवेल...
सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)
थोडक्यात:
Rectified Spirit (शुद्ध दारू) विकणाऱ्या व्यक्तीला (जर डॉक्टर नसेल तर) दुकानात एक "भेट पुस्तक" आणि "खाते-बही" ठेवावी लागते, जिथे सरकारी अधिकारी तपासणी करताना नोंदी घेतात.
विस्तृत समजावणी:
**Rule 15 म्हणजे काय?**
Bombay Rectified Spirit Rules मध्ये Rule 15 असे सांगते की - दारूचा licence असणाऱ्या दुकानदारांना (ज्यांची Form R.S.II मध्ये परवाना आहे) काही नोंदी ठेवल्या पाहिजेत.
**कोणच्या लागू होते?**
- ज्यांना Rectified Spirit (शुद्ध दारू) विकण्याचा licence आहे
- पण जर असे व्यक्ती **डॉक्टर नसेल**, तर या नियमांचे पालन करावे लागते
**काय काय ठेवावे लागते?**
**(अ) Visit Book (भेट पुस्तक):**
- दुकानात एक **पृष्ठांकित (numbered) पुस्तक** ठेवावी लागते
- ही पुस्तक Collector किंवा Tahsildar किंवा Mahalkari यांच्या शिक्क्याने (seal) मुद्रांकित असावी
- जेव्हा सरकारी अधिकारी तपास करायला येतील, तेव्हा ते या पुस्तकात आपले विचार लिहून जाऊ शकतात
- उदा., "दुकान स्वच्छ आहे" किंवा "स्टॉक योग्य आहे" असे लिहिले जाते
**(ब) Accounts (खाते-बही):**
- दुकानदारांना **Form R.S.II-A** मध्ये खाते-बही ठेवावी लागते
- साथीच **Form R.S.II-B** मध्ये रिटर्न (अहवाल) सरकारला सादर करावा लागते
- पण अगर तुमच्या कडे आधीच **Medicinal and Toilet Preparations (Excise Duties) Rules, 1956** खाली खाते आहेत, तर नवे ठेवण्याची गरज नाही
**सोप्या शब्दांत:** तुमच्या दारूच्या दुकानात सरकारी तपास होण्यासाठी एक पुस्तक आणि खाते-बही होणे आवश्यक आहे.
Rectified Spirit (शुद्ध दारू) विकणाऱ्या व्यक्तीला (जर डॉक्टर नसेल तर) दुकानात एक "भेट पुस्तक" आणि "खाते-बही" ठेवावी लागते, जिथे सरकारी अधिकारी तपासणी करताना नोंदी घेतात.
विस्तृत समजावणी:
**Rule 15 म्हणजे काय?**
Bombay Rectified Spirit Rules मध्ये Rule 15 असे सांगते की - दारूचा licence असणाऱ्या दुकानदारांना (ज्यांची Form R.S.II मध्ये परवाना आहे) काही नोंदी ठेवल्या पाहिजेत.
**कोणच्या लागू होते?**
- ज्यांना Rectified Spirit (शुद्ध दारू) विकण्याचा licence आहे
- पण जर असे व्यक्ती **डॉक्टर नसेल**, तर या नियमांचे पालन करावे लागते
**काय काय ठेवावे लागते?**
**(अ) Visit Book (भेट पुस्तक):**
- दुकानात एक **पृष्ठांकित (numbered) पुस्तक** ठेवावी लागते
- ही पुस्तक Collector किंवा Tahsildar किंवा Mahalkari यांच्या शिक्क्याने (seal) मुद्रांकित असावी
- जेव्हा सरकारी अधिकारी तपास करायला येतील, तेव्हा ते या पुस्तकात आपले विचार लिहून जाऊ शकतात
- उदा., "दुकान स्वच्छ आहे" किंवा "स्टॉक योग्य आहे" असे लिहिले जाते
**(ब) Accounts (खाते-बही):**
- दुकानदारांना **Form R.S.II-A** मध्ये खाते-बही ठेवावी लागते
- साथीच **Form R.S.II-B** मध्ये रिटर्न (अहवाल) सरकारला सादर करावा लागते
- पण अगर तुमच्या कडे आधीच **Medicinal and Toilet Preparations (Excise Duties) Rules, 1956** खाली खाते आहेत, तर नवे ठेवण्याची गरज नाही
**सोप्या शब्दांत:** तुमच्या दारूच्या दुकानात सरकारी तपास होण्यासाठी एक पुस्तक आणि खाते-बही होणे आवश्यक आहे.
16. Undertaking हमी
- (1) The licensee shall abide by the provisions of the Act and the rules, regulations and orders made there under 2[and also by all the conditions of the licence which may be imposed by the State Government at the time of granting the licence or at any time during the currency of the licence]2 and shall give an undertaking to that e fleet.
- (2) The licence may be suspended or cancelled in accordance with the provisions of section 54 or 56 of the Act.
- (3) In case the licence is suspended or cancelled during the currency of the licence period or is not renewed on its expiry, the licensee shall forthwith surrender to the Collector the whole ofhis stock of rectified spirit.
J/Possession and use of duty-free rectified spirit
16-A. Application for duty-free rectified spirit
- (1) Any person holding a licence for the possession of rectified spirit for use for any bona fide research or educational purpose or for the purpose of preservation of specimens of natural history or other specimens maintained at any museum or picture gallery and desiring to obtain duty-free rectified spirit for such purpose shall make an application in that behalf to the Collector.
- (2) The application shall contain the following particulars, namely:
- (1) name and address of the applicant;
- (2) where duty-free rectified spirit is required on behalf of an institution or museum or picture gallery;
- (a) the name of the institution or museum or picture gallery;
- (b) the capacity in which the applicant represents the institution or museum or picture gallery;
- (3) the place where duty-free rectified spirit will be used;
- (4) specific purpose for which duty-free spirit is required;
- (5) where duty-free rectified spirit is required fbr research purposes in an institution, the total number of laboratories attached to such institution;
- (6) when duty-free rectified spirit is required for teaching purposes in an institution whether the institution has a laboratory and if so, the number of students which require rectified spirit for use in the laboratory.