6. Prohibition of shift licensed shop to any other place परवानाप्राप्त दुकान इतर कोणत्याही ठिकाणी स्थानांतरण करण्यास मनाई
In addition to the central spike-like cluster, not less than eight other leaves shall, except for reasons beyond the control of the licensee, be left in on that face of the tree on which the incision is made above the top line of the incision.
जिल्हाधिकाऱ्यांच्या पूर्वमान्यतेशिवाय परवानाधारक परवानाप्राप्त दुकान इतर कोणत्याही ठिकाणी स्थानांतरित करणार नाही.
**विस्तार:**
• **परवानाधारक म्हणजे कोण?** जिल्ह्यातील tribal area मध्ये दारूची दुकान चालवण्याचा परवाना ज्या व्यक्तीला मिळालेला आहे, त्याला परवानाधारक म्हणतात.
• **दुकान हलवायला मनाई?** परवानाधारकाला दिलेल्या परवान्यात ज्या specific ठिकाणी दुकान चालवायचा आहे, ती बदलू शकत नाही. दुकान दुसऱ्या ठिकाणी हलवणे हा मनाई आहे.
• **अपवाद काय आहे?** एकच मार्ग आहे — Collector यांच्याकडे लिखित application द्या आणि त्यांची मान्यता घ्या. तरच दुकान दुसऱ्या ठिकाणी हलवता येते.
• **उदाहरण:** समजा तुम्हाला नाशिक जिल्ह्यातील एका गावात दारूची दुकान चालवायचा परवाना आहे. आता तुम्हाला दुकान दुसऱ्या गावात हलवायचे आहे तर पहिले Collector यांच्याकडे अर्ज करावा लागेल. त्यांना मंजूरी दिल्यानंतरच तुम्ही दुकान हलवू शकता.
• **नियम पाळनात अपयश:** जर तुम्ही Collector ना विचारता दुकान हलवली तर परवाना रद्द होऊ शकतो आणि दंडही लागू शकतो.
**सरल भाषेत:** दुकान हलवायचे असेल तर Collector यांची लिखित परवानगी अपरिहार्य आहे.
7. Closure of shops दुकान बंद असण्याचे दिवस
The licensee shall not cut or injure or permit to be cut or injured any Government tree in respect of which a tree tapping permit is granted to him or make any incision on that tree so as to cause its death.
प्रत्येक परवानाप्राप्त दुकान दरवर्षी ऑक्टोबर महिन्याच्या २ तारखेस, आणि ज्या दिवशी किंवा दिवसांना कोणतेही मतदान होते त्या दिवशी आणि अशा मतदानाच्या दिवसाच्या आधी लगेचच दोन दिवस जेव्हा लोकसभा किंवा संसद किंवा राज्याच्या विधानसभेच्या किंवा ज्या मतदारसंघात असे दुकान स्थित आहे त्या मतदारसंघातील कोणत्याही स्थानिक प्राधिकरणाच्या सार्वत्रिक निवडणुका किंवा पोटनिवडणुका होतात त्या दिवशी आणि अशा विशेष प्रसंगी आणि अशा क्षेत्रांमध्ये बंद राहील, जसे राज्य शासन किंवा जिल्हाधिकारी या संबंधात अशा क्षेत्रात प्रसारित होणाऱ्या कोणत्याही स्थानिक वृत्तपत्रात किमान सात दिवसांची नोटीस देऊन विनिर्दिष्ट करतील, आणि अशा सर्व प्रकरणांमध्ये, परवानाधारक कोणत्याही भरपाईस पात्र असणार नाही.
विस्तारित समजावणी:
**कोणते दिवस बंद असावेत लागतात:**
• **२ ऑक्टोबर हर साल** - हा दिवस सर्व toddy shops बंद असणे अनिवार्य आहे।
• **निवडणुकीच्या दिवसी** - जेव्हा लोकसभा, संसद, विधानसभा किंवा पंचायत/नगरपालिकेची निवडणूक होत असेल तेव्हा दुकान बंद राहावे लागतात।
• **निवडणुकीच्या आधीचे २ दिवस** - मतदानाच्या दिवसाच्या आधी लगेचच २ दिवस हे shop बंद असावेत।
उदा., जर २० ऑक्टोबरला मतदान होणार असेल तर १८, १९ आणि २० - हे तीन दिवस बंद!
• **विशेष प्रसंगी** - State Government किंवा Collector आणखी विशेष दिवस बंद करण्याचे सांगू शकतात।
**नोटीस देणे अनिवार्य:**
बंद करायच्या दिवसांची **किमान ७ दिवसांची नोटीस** लोकल वृत्तपत्रात देणे आवश्यक आहे।
**दुकानदारांना मिळणार नाही:**
बंद असल्यामुळे जर दुकानदाराला नुकसान होत असेल तरी तो कोणताही भरपाई मिळणार नाही। राज्य शासन किंवा Collector यांचा हा आदेश असेल तर दुकानदार असंतुष्ट असूनही काहीही करू शकत नाही।
8. Power of Collector to close down licensed shop, etc. in public interest सार्वजनिक हितासाठी परवानाप्राप्त दुकान इ. बंद करण्याचा जिल्हाधिकाऱ्यांचा अधिकार
If as a result of any contravention of any of the forgoing sub-rules, a Government tree dies during the currency of the tree tapping permit or within a period of six months after the expiration of such permit, the licensee shall be liable to pay to Government such sum not exceeding ten rupees in respect of each such tree as may be determined by the Collector after giving the licensee reasonable opportunity of being heard.
जिल्हाधिकारी, आदेशाद्वारे परवानाधारकास सार्वजनिक हितासाठी आदेशात विनिर्दिष्ट केलेल्या कोणत्याही कालावधीसाठी त्याचे दुकान बंद करण्यास सांगू शकतात; आणि सार्वजनिक हितासाठी विक्रीची वेळही कमी करू शकतात; आणि दोन्ही बाबतीत, परवानाधारक कोणत्याही भरपाईस पात्र असणार नाही.
---
**विस्तृत समजावून:**
**Collector चे अधिकार:**
• Collector एका आदेशाने दारू दुकान संपूर्ण बंद करू शकतो — दिवस भरभर किंवा काही दिन किंवा महिने जितक्या काळसाठी हवे तितक्या काळसाठी।
उदा., जर शहरात कोणत्या गोष्टीमुळे गोंधळ होत असेल किंवा सार्वजनिक सुरक्षा धोक्यात असेल, तर Collector दारू दुकान तात्पुरते बंद करू शकतो।
• किंवा दुकान सर्वच खुले ठेवून, विक्रीची वेळ कमी करू शकतो।
उदा., सकाळ 9 ते रात्री 8 की अशाप्रकारे, आता दुकान दुपारी 12 ते रात्री 6 पर्यंतच चालू राहू शकते।
---
**दुकानदारला नुकसान भरपाई नाही:**
• जर Collector दुकान बंद करतो किंवा वेळ कमी करतो, तर दुकानदारला कोणतीही रक्कम मिळणार नाही।
• दुकानदार अर्ज करू शकत नाही, "मला नुकसान झाले, भरपाई द्या!"
• हे आदेश सार्वजनिक हितासाठी असते, म्हणून दुकानदार हे सहन करायला आहे।
---
**सोप्या भाषेत:** Collector जनता सुरक्षित व सुखी ठेवण्यासाठी कधीही दारू दुकान बंद किंवा मर्यादित करू शकतो — आणि या निर्णयात दुकानदारला कोणतीही मदत किंवा रक्कम नाही।
12. Commencement of period for drawing of toddy ताडी काढण्यासाठी कालावधीची सुरुवात
The pots shall not be attached to the trees for the purpose of drawing toddy more than twenty-four hours before the actual commencement of the licence.
ताडी काढण्याच्या प्रत्यक्ष प्रारंभाच्या चोवीस तासांपूर्वी ताडी काढण्याच्या उद्देशाने झाडांना भांडी जोडण्यात येणार नाहीत.
---
**विस्तृत समजावणी:**
• **भांडी म्हणजे काय?** - ताडी जमा करण्यासाठी झाडांना बांधलेले पाण्याचे भांडी किंवा कंटेनर.
• **नियमाचा अर्थ** - तुमचा licence आज सकाळी 6 वाजता सुरू होत आहे, तर भांडी कल सकाळी 6 वाजता किंवा त्यानंतरच झाडांना बांधायचे. त्याआधी बांधू शकत नाहीत.
• **का हा नियम आहे?** - ताडी ताजी ठेवण्यासाठी. 24 तासापेक्षा जुनी ताडी खराब होऊ शकते, म्हणून licence सुरू होत असताच भांडी बांध असे सांगितले आहे.
• **उदाहरण** - जर तुमचा licence 1 जानेवारीला सुरू होत आहे, तर भांडी 31 डिसेंबरच्या रात्रीचे 10 वाजेनंतर कोणतेही वेळी बांधू शकता. पण 30 डिसेंबरला बांध शकत नाहीत.
• **उल्लंघन केल्यास** - नियम मोडून भांडी आधीच बांधल्यास licence रद्द होऊ शकत आहे किंवा दंड ठोसा जाऊ शकतो.
13. Inspection of pots for collecting toddy ताडी गोळा करण्यासाठीच्या भांड्यांची तपासणी
The licensee or his authorised employee shall lower down the pots attached to any tree if any Prohibition Officer, not below the rank of a Sub-Inspector, orders so to do for the purpose of inspection.
परवानाधारक किंवा त्याचा प्राधिकृत कर्मचारी, दारूबंदी अधिकारी, जो उप-निरीक्षक दर्जापेक्षा कमी नसेल, जर तपासणीच्या उद्देशाने असे करण्याचा आदेश देईल तर कोणत्याही झाडास जोडलेली भांडी खाली उतरवेल.
Prohibition Officer (दारूबंदी अधिकारी) जर ताडी गोळा करण्यासाठीच्या भांड्यांची तपासणी करायला सांगतील, तर licence धारकाला ते भांडी खाली उतरवायलाच हवे.
---
**विस्तारित समजावून:**
• **कोण आदेश देऊ शकतो?**
दारूबंदी अधिकारी जो उप-निरीक्षक (Sub-Inspector) दर्जापेक्षा कमी नसेल. म्हणजे उप-निरीक्षक किंवा त्यापेक्षा उच्च अधिकारी.
• **कोणला आदेश पाळायला हवा?**
licence धारकाला किंवा त्याचा प्राधिकृत कर्मचारी (authorized employee).
• **काय करायला हवे?**
झाडावर जोडलेली ताडी गोळा करण्यासाठीची भांडी (pot) खाली उतरवायली पडते.
• **कोणत्या कारणासाठी?**
तपासणीच्या उद्देशाने - म्हणजे अधिकारी हे पाहायला चाहतात की ताडी कायदेशीरपणे गोळा केली जात आहे की नाही.
• **सोप्या शब्दांत:**
उदा., जर एक Sub-Inspector तुम्हाला सांगेल "या झाडावरील पॉटची तपासणी करायची आहे, ते खाली उतर," तर तुमच्या licence धारकाला किंवा कर्मचाऱ्याला ते पॉट खाली उतरवायलाच हवे. नाकारल्यास कायदेशीर मुद्दा होऊ शकतो.
14. Mode of collection and transport of toddy, etc. ताडी गोळा करण्याची आणि वाहतूक करण्याची पद्धत इ.
The licensee or his authorised employee shall, after the pots are lowered down from the tree, immediately collect the toddy in the casks or vessels of such kind and capacity as may be approved by the Collector at one place and transport it to the licensed shop under cover of a transport pass in Form T.R.T.D.-3 issued by the licensee or any person duly authorised by him in this behalf.
परवानाधारक किंवा त्याचा प्राधिकृत कर्मचारी, झाडावरून भांडी खाली उतरवल्यानंतर, तात्काळ जिल्हाधिकाऱ्यांनी मंजूर केलेल्या प्रकार आणि क्षमतेच्या पिंपात किंवा भांड्यांमध्ये एका ठिकाणी ताडी गोळा करेल आणि परवानाधारक किंवा त्याने या संबंधात यथोचितपणे प्राधिकृत केलेल्या कोणत्याही व्यक्तीने जारी केलेल्या नमुना टी.आर.टी.डी.-३ मधील वाहतूक पासाच्या संरक्षणाखाली परवानाप्राप्त दुकानात वाहतूक करेल.
---
**तपशील:**
**licence धारकाच्या जबाबदारीः**
• झाडावरून भांडी उतरल्यानंतर तात्काळ ताडी गोळा करायला हवी — विलंब करायचा नाही।
**योग्य भांडे वापराचा नियमः**
• ताडी गोळा करायला Collector ने मंजूर केलेल्या प्रकारच्या पिंप किंवा भांड्या वापरायल हवेत।
• भांड्याची क्षमता (साइज) पण Collector ने मंजूर केलेलीच असायली हवी — आपल्या मनाने मोठे-छोटे भांडे वापरायचे नाही।
**एका जागी गोळा करण्याचा नियमः**
• सर्व ताडी एकाच ठिकाणी गोळा करायली हवी, विविध जागी नाही।
**वाहतूकीचे नियमः**
• ताडी दुकानात नेत असताना "transport pass" नावाचे कागदपत्र असायला हवे।
• हा pass Form T.R.T.D.-3 या नमुन्यात असेल.
• हा pass licence धारक किंवा त्याने प्राधिकृत केलेल्या व्यक्तीने जारी करेल.
**सरलीकृत उदाहरणः**
उदा., तुमच्याकडे ताडीचा licence असेल तर — झाडावरून ताडी काढून तातकाळ Collector-अनुमती भांड्यात गोळा करा, त्यानंतर pass लिहून वाहतूक करून licensed दुकानात पोहोचवा।
15. Form of transport pass to be printed, etc. वाहतूक पासचा नमुना छापणे इ
The transport pass shall be got printed by the licensee, in duplicate having serial numbers. The passes shall be bound in books and got stamped with the official seal of the Superintendent in whose jurisdiction the licensed shop is located.
PART IV
General conditions applicable to toddy shops
वाहतूक पास परवानाधारकाने अनुक्रमांक असलेल्या प्रतिलिपींसह छापून घ्यावा. पास पुस्तकांमध्ये बांधून घ्यावे आणि ज्या अधीक्षकांच्या अधिकारक्षेत्रात परवानाप्राप्त दुकान स्थित आहे त्यांच्या अधिकृत मुद्रेने मुद्रांकित करून घ्यावे.
जर तुमच्याकडे toddy shop चा licence आहे, तर तुम्हाला वाहतूक पास (transport pass) छापून घेणे आणि Superintendent च्या मुद्रेने सत्यापित करून घेणे आवश्यक आहे.
विस्तार:
• **पास काय आहे?** - Transport pass म्हणजे दारूची वाहतूक करताना दाखवावे लागणारा दस्तऐवज.
• **दोन प्रती छापावे** - पास दोन प्रतींमध्ये छापून घ्यावे (एक तुमच्याकडे, एक अधिकाऱ्यांकडे).
• **क्रमांक असणे जरूरी** - प्रत्येक पासला अलग serial number असावा, जेणेकरून नकली पास आटळतील.
• **पुस्तकाच्या रूपात बांधणे** - सर्व पास एकत्र पुस्तकाच्या स्वरूपात बांधून घ्यावेत. (जसे नोटबुकमध्ये पृष्ठे असतात तसे)
• **Superintendent च्या मुद्रेने सत्यापन** - ज्या अधीक्षक (Superintendent) च्या jurisdiction मध्ये तुमची दुकान आहे, त्यांचे official seal/stamp लावून घ्यावे.
• **कोण करतो?** - हे काम licensee (तुम्ही) करता, पण सत्यापन Superintendent करतो.
उदा.: तुमची toddy shop अहमदनगर जिल्ह्यात आहे, तर तुम्ही पास छापून अहमदनगरच्या Superintendent कडून मुद्रांकन करून घ्यावे.
16. Prohibition against drawal, possession etc, of toddy ताडी काढणे, ताब्यात ठेवणे इत्यादींवर बंदी
The licensee shall not draw, possess or transport toddy required for sale at his licensed shop except from the trees, which he has been authorised to tap on payment of duty in this behalf
परवानाधारक आपल्या परवानाप्राप्त दुकानात विक्रीसाठी आवश्यक असलेली ताडी, ज्या झाडांचे छेदन करण्यास त्याला या संबंधात शुल्क भरून प्राधिकृत करण्यात आले आहे त्या झाडांव्यतिरिक्त काढणार नाही, ताब्यात ठेवणार नाही किंवा वाहतूक करणार नाही.
Licence धारक फक्त त्या झाडांवरून ताडी काढू शकतो ज्या झाडांसाठी त्याने duty भरून अधिकृती घेतली आहे। दुसऱ्या कोणत्याही झाडांवरून काढणे, ठेवणे किंवा वाहतूक करणे बंदीस्पद आहे।
विस्तृत समजावणी:
**मुख्य नियम:**
• जर तुम्हाला ताडी विक्रीचा licence आहे, तर तुम्ही केवळ सरकारने मंजूर केलेल्या विशिष्ट झाडांवरून ताडी काढू शकता।
• ते झाड कोणती आहे हे तुम्हाला तुमच्या licence मध्ये लिहिलेलं असते — "तुमच्या 5 झाडांचे अधिकार आहे" असे.
**तुम्हाला काय करावे लागते:**
• या झाडांसाठी तुमने duty (कर) भरला असता हवा।
• शुल्क भरल्यानंतरच तुम्हाला ते झाड छेदण्याचा हक्क मिळतो।
**काय करू नकोस:**
• अधिकृत झाडांव्यतिरिक्त इतर झाडांवरून ताडी काढणे — मना आहे।
• अशी ताडी ताब्यात ठेवणे — मना आहे।
• अशी ताडी एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी वाहतूक करणे — मना आहे।
**उदाहरण:**
जर तुमच्या licence मध्ये गाव X मधील 3 विशिष्ट झाडांची नावे आहेत, तर तुम्ही फक्त त्याच 3 झाडांवरून ताडी काढू शकता। आणीबाणीच्या परिस्थितीत इतर झाडांवरून काढू नकोस.
हा नियम आदिवासी भागांतील ताडी व्यापार नियंत्रित ठेवण्यासाठी आहे.
17. Permit for tapping trees ताडीचे झाड छेदण्यासाठीचा परवाना
- The licensee shall make an application to the Superintendent in Form T.R.T.D.-4, for permission to tap toddy producing trees and draw toddy therefrom for retail-sale at his licensed shop.
- On receipt of an application, the Superintendent, after verifying that duty has been paid by the licensee on toddy trees secured by him shall grant to the licensee a permit in Form TR.T.D.-5.
18. Account of toddy to be maintained ताडीचा हिशोब ठेवण्यासाठी नोंदवही
The licensee shall maintain at his licensed shop a register in Form TR.T.D.-6. Wherein he shall write before the closure of the licensed shop correct daily account of all quantities of toddy received, sold, lost, destroyed and held in balance by him at the licensed shop.
परवानाधारक आपल्या परवानाप्राप्त दुकानात नमुना टी.आर.टी.डी.-६ मध्ये नोंदवही ठेवेल. ज्यात तो परवानाप्राप्त दुकान बंद होण्यापूर्वी परवानाप्राप्त दुकानात त्याने प्राप्त केलेल्या, विकलेल्या, गमावलेल्या, नष्ट केलेल्या आणि शिल्लक ठेवलेल्या ताडीच्या सर्व प्रमाणांचा योग्य दैनिक हिशोब लिहील.
परवानाधारकाने दुकान बंद करण्यापूर्वी रोज ताडीचा संपूर्ण हिशोब एका विशेष नोंदवहीत लिहून ठेवायचा आहे.
विस्तृत समजावणी:
**काय करायचे:**
• परवानाप्राप्त ताड दुकानात एक नोंदवही ठेवायची आहे (Form T.R.T.D.-6 मध्ये).
• दुकान बंद होण्यापूर्वी दिवसांतीचा संपूर्ण हिशोब या नोंदवहीत लिहायचा आहे.
**हिशोबात काय लिहायचे:**
• ताडी कितीत मिळाली (प्राप्त केली)
• किती विकली
• किती गमावली किंवा हरवली
• किती नष्ट झाली
• किती शिल्लक राहिली (दुकानात ठेवलेली)
**उदाहरण:**
जर तुम्हाला ताड दुकान आहे, तर सकाळी १०० लीटर आली, दिवसभर ८० लीटर विकली, २ लीटर कसे तरी गमावली, तर तुम्हाला नोंदवहीत लिहायचे:
"मिळाले - १०० लीटर, विकले - ८० लीटर, गमावले - २ लीटर, शिल्लक - १८ लीटर"
**महत्वाचे:**
• हा हिशोब दैनिक (रोजच) लिहायचा आहे.
• दुकान बंद होणार आहे अशावेळी हिशोब पूर्ण आणि योग्य असायला हवा.
• हा नियम ताडीची विक्रय कांत्रोल करण्यासाठी आहे, जेणेकरून कोणी गैरव्यवहार न करू शकतात.