145. Officers and persons acting under this Act to be public servants. या अधिनियमान्वये काम करणारे अधिकारी व व्यक्ती लोकसेवक असणे.

(m) regarding any other matter which the ¹State¹ Government may, by notification in the Official Gazette, direct him to prescribe for the purposes of carrying out the provisions of this Act.

(2) The regulations made under this section shall be published in the official Gazette.

145. Officers and persons acting under this Act to be public servants. या अधिनियमान्वये काम करणारे अधिकारी व व्यक्ती लोकसेवक असणे.

All officers and persons empowered to exercise any powers or to perform any functions under this Act shall be deemed to be public servants within the meaning of section 21 of the Indian Penal Code.

या अधिनियमान्वये कोणतेही अधिकार चालविण्यासाठी किंवा कोणतीही कामे पार पाढण्यासाठी अधिकार दिलेले सर्व अधिकारी व व्यक्ती या, भारतीय दंड संहिता, कलम 21 च्या अर्थांनुसार लोकसेवक आहेत असे मानण्यात येतील.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

मराठी अनुवाद (Marathi Translation)

या अधिनियमान्वये काम करणारे अधिकारी व व्यक्ती लोकसेवक असणे. या अधिनियमान्वये कोणतेही अधिकार चालविण्यासाठी किंवा कोणतीही कामे पार पाढण्यासाठी अधिकार दिलेले सर्व अधिकारी व व्यक्ती या, भारतीय दंड संहिता, कलम 21 च्या अर्थांनुसार लोकसेवक आहेत असे मानण्यात...

थोडक्यात: या कायद्यान्वये काम करणारे सर्व अधिकारी व कर्मचारी "लोकसेवक" मानले जातात, आणि त्यांच्याविरुद्ध गंभीर कायदेशीर कारवाई होऊ शकते.

---

विस्तृत समजावणी:

• या कायद्यान्वये दारू बंदी संबंधी कोणतीही जबाबदारी असलेल्या सर्व अधिकारी, इन्सपेक्टर, कर्मचारी वगैरे "लोकसेवक" मानले जातात.

• "लोकसेवक" म्हणजे सरकारी कामे करणारा व्यक्ती, ज्याचे कर्तव्य आहेत आणि त्याच्यावर जवाबदेही आहे.

• भारतीय दंड संहिता (IPC) च्या कलम 21 प्रमाणे या व्यक्तींना लोकसेवक मानल्याने त्यांच्याविरुद्ध कधी भ्रष्टाचार, दुर्व्यवहार किंवा अपमान जसल्या गंभीर गुन्ह्यांची कारवाई होऊ शकते.

• उदा., जर एखाद्या licence inspection अधिकाऱ्याने लाच घेतली किंवा कायद्याचे उल्लंघन केले, तर त्याच्याविरुद्ध IPC अंतर्गत कारवाई होऊ शकते.

• हे नियम या अधिकाऱ्यांना दारूचा व्यापार नियंत्रण करताना कायदा पाळण्यास बाध्य करते आणि नागरिकांचे संरक्षण करते.

146. B Provisions of Act not to apply to Government. अधिनियमाच्या तरतुदी शासनाला लागू नसणे.

No suit or proceeding shall lie against the ²Government² or against any Prohibition, Police, or other officers or against any person empowered to exercise powers or to perform functions under this Act, for anything in good faith done or purporting to be done under this Act.

या अधिनियमान्वये करण्यात आलेला कोणताही नियम, विनियम किंवा आदेश यात स्पष्टपणे जेथवर तरतूद करण्यात आली असेल ती खेरीजकरून या अधिनियमातील कोणताही मजकूर शासनाची मालमत्ता असलेल्या व शासनाच्या ताब्यात असलेल्या कोणत्याही मादक द्रव्यास, विप्रकृत मद्यासारयुक्त सिद्धपदार्थास, भांगेस, मोहाच्या फुलांस किंवा काकवीस लागू असणार नाही.

फुट नोट: ²

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात: शासनाला दारू आणि इतर मादक द्रव्य रাखता येते — सामान्य लोकांना दिलेले प्रतिबंध शासनला लागू होत नाहीत.

विस्तृत समजावणी:

**मुख्य अर्थ:**
• या कायद्याचे नियम शासनाच्या दारू आणि मादक द्रव्यांना लागू होत नाहीत।
• जर शासन स्वत: दारू, भांग, किंवा इतर मादक पदार्थ ठेवून असेल तर त्याला कोणताही दंड नाही।

**कोणते द्रव्य यात समाविष्ट आहेत:**
• मदिरा (दारू)
• विप्रकृत मद्य (विशेष प्रक्रियेने बनविलेली दारू)
• भांग
• मोहाच्या फुले
• काकवी (गुळ्याचा एक प्रकार)

**अट आहे:**
• हे सर्व शासनाची मालमत्ता असणे गरजेचे आहे।
• आणि शासनाच्या सरकारी ताब्यात असणे गरजेचे आहे।
• सामान्य लोकांना ते गैरकानूनी आहे।

**व्यावहारिक उदाहरण:**
उदा., सरकार एक गोदाम खुला करून दारू साठवू शकते किंवा भांग साठवू शकते। पण तुमच्या घरी दारू किंवा भांग ठेवल्यास मुंबई प्रतिबंध कायदा उल्लंघन होईल आणि तुम्हांला दंड भरावा लागेल.

**महत्वाचे:**
शासनावर येथे विशेष अधिकार आहेत — सामान्य नागरिकांचे अधिकार नाहीत.

³146A.³

(1) All prosecutions of any Prohibition, Police or other officers, or any persons empowered to exercise powers or to perform functions under this Act, and all actions which may be lawfully brought against the Government or any of the aforesaid officers or persons, in respect of anything done or alleged to have been done in pursuance of this Act, shall be instituted within four months from the date of the act complained of and not afterwards; and any such action shall be dismissed—

(a) if the plaintiff does not prove that, previously to bringing such action, he has presented all such appeals allowed by this Act, or any other law for the time being in force, as within the aforesaid period of four months, it was possible to present; or
(b) in the case of an action for damages, if tender of sufficient amends shall have been made before the action was brought, or if after the institution of the action a sufficient sum of money is paid into Court with costs, by or on behalf of the defendant.

(2) Subject to the provisions of section 197 of the ⁴Code of Criminal Procedure, 1898⁴ no Court shall take cognizance of an offence committed or alleged to have been committed by any Prohibition, Police or other officer or any person empowered to exercise powers or to perform functions under this Act, in regard to anything done under this Act, until the sanction of the Collector having jurisdiction has been obtained.

Sign in to continue reading

15 days of full content access — every Act, Rule, Regulation, GR, notification and Ex-DC-authored guide. No card required.
पूर्ण मजकूर पाहण्यासाठी साइन इन करा