11. Suspension or cancellation of licence परवाना निलंबित किंवा रद्द करणे

या नियमांच्या किंवा परवान्याच्या अटींच्या कोणत्याही उल्लंघनाबद्दल, सक्षम प्राधिकारी परवाना निलंबित किंवा रद्द करू शकतील.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात: जर तुम्ही नियमांचे पालन न केले तर तुमचा licence रद्द किंवा थांबवला जाऊ शकतो।

विस्तृत माहिती:

**licence कधी रद्द किंवा निलंबित होऊ शकतो?**

• अगर तुम्ही Maharashtra Denatured Spirituous Preparations Rules, 1963 च्या नियमांचे पालन न केले तर तुमचा licence रद्द (पूर्णतः बंद) किंवा निलंबित (तात्पुरते बंद) होऊ शकतो।

• अगर तुम्ही परवान्यात दिलेल्या अटींचा उल्लंघन केला तर सक्षम प्राधिकारी (Collector किंवा त्यांनी नियुक्त केलेला अधिकारी) ही कारवाई करू शकतो।

**कोणते नियम न पाहिल्यास हे होऊ शकते?**

उदा., जर तुम्ही:
- Denatured spirits साठवण्याचे नियम न पाहिले
- दारूचा गैरवापर केला
- परवान्यात दिलेली शर्ती पूर्ण न केली
- धोकादायक परिस्थिती निर्माण केली

**निलंबन vs रद्द करणे:**

• **निलंबन** = तात्पुरते बंद। नंतर शर्ती पूर्ण केल्यास परत सुरू होऊ शकतो।

• **रद्द करणे** = पूर्णतः बंद। परवाना संपलेला समजला जातो।

**कायदेशीर आधार:**

हे कारवाई Act च्या Section 54 किंवा 56 नुसार केली जाते।

12. Power of collector to renew licence, etc परवान्याचे नूतनीकरण करण्याचा जिल्हाधिकाऱ्यांचा अधिकार इ.

जिल्हाधिकारी किंवा प्राधिकृत अधिकारी, योग्य चौकशी केल्यानंतर आणि विहित शुल्क भरल्यानंतर, विहित नमुन्यात परवाना मंजूर करू शकतील.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात:
Licence सिर्फ एक निश्चित समय के लिए दी जाती है — इसे आजीवन या हमेशा के लिए नहीं चलती। नूतनीकरण या transfer करना पूरी तरह Collector के हाथ में है।

विस्तृत समझ:

**मुख्य बात:**
• Licence एक निर्दिष्ट अवधीसाठी दिली जाते — जसे 1 साल, 3 साल इत्यादी।
• licence संपल्यानंतर ती आपोआप वाढत नाही — नूतनीकरण करावे लागते।

**नूतनीकरणाचा अधिकार:**
• परवाना नूतनीकरण करायचा की नाही हे पूर्णपणे Collector यांचे अधिकार आहे।
• परवानेचा मालक, त्याचे वारस किंवा कायदेशीर प्रतिनिधी कोणीही सरकारला दावा करू शकत नाहीत की "आपल्याला पक्का नूतनीकरण द्यायला हवे"।

**Transfer किंवा मृत्यु झाल्यास:**
• जर परवानेचा मालक दारू दुकान विकला किंवा transfer केला — नवीन मालकाला licence मिणार की नाही हे Collector ठरवतो।
• जर परवानेचा मालक मरण पावला — वारस किंवा कायदेशीर प्रतिनिधीला बाकीची मुदत चालू ठेवायची की नाही हेही Collector ठरवतो।

**नूतनीकरणासाठी:**
• Collector योग्य तपास-बेसला करून
• विहित fee भरल्यानंतर
• नवीन परवाना मंजूर करू शकतात

सरळ सांगायचे तर — तुमचे licence समाप्त झाल्यास हे अधिकार पुन्हा मिळणार हे निश्चित नाही!

13. Licensee to hand over stock of denatured spirit and preparations to Collector in certain cases परवानाधारक विशिष्ट प्रकरणांमध्ये विप्रकृत मद्यार्क आणि सिद्धपदार्थ जिल्हाधिकाऱ्यांकडे सुपूर्द करेल

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात:
जर तुमचा licence रद्द होत असेल, स्थगित होत असेल, सरेंडर करत असेल किंवा नवीनीकरण न होत असेल, तर तुमच्याकडे उरलेला सारा विप्रकृत मद्य आणि तयार वस्तू तुम्हाला लगेच Collector यांच्याकडे सुपूर्द करावे लागतील।

---

**विस्तृत समजावणी:**

**licence कधी हाती सोडावे लागते:**

• जर तुमचा licence **रद्द** केला जाते (कायमची बंद)

• जर तुमचा licence **स्थगित** केला जाता (थोड्या वेळासाठी बंद)

• जर तुम्ही स्वेच्छेने licence **सरेंडर** करता (आपल्या इच्छेने सोडून देता)

• जर licence **नवीनीकरण न होऊन एक्सपायर** होते (deadline गेल्यावर वैध नसते)

**तुम्हाला काय करावे लागते:**

तुमच्याकडे उरलेली सर्व गोष्टी **लगेच** Collector यांच्याकडे सुपूर्द करून देणे आवश्यक आहे:
- विक्री न झालेला विप्रकृत मद्य (denatured spirit)
- विक्री न झालेले तयार पदार्थ (preparations)

**महत्वाचा मुद्दा:**

हे तुमच्या इच्छेने किंवा बेमतलब नाही — हा कायद्यात अनिवार्य आहे।

**नियमांचे उल्लंघन केल्यास:**

जर तुम्ही licence च्या अटी पूरी न केल्या किंवा हे नियम न मानले, तर सक्षम प्राधिकारी (Collector किंवा Commissioner) तुमचा licence:
- निलंबित (थांबवून) देऊ शकतात, किंवा
- रद्द (कायमी बंद) करू शकतात

सरळ भाषेत — licence सोडण्याचे वेळी तुमचा सारा स्टॉक जिल्हाधिकारी यांच्याकडे सरकारला सुपूर्द करून देणे पडते।

14. Application for import pass आयात पाससाठी अर्ज

from an Excise or customs bonded warehouse, or from a licensed manufacturer of ordinary denatured spirit or wholesaler, if he is entitled to possess 5 litres or more of spirit under this licence;
from a retail licensee, if he is entitled to possess less than 5 litres of spirit under this licence.

जिल्हाधिकारी, या नियमांतर्गत त्यांना प्रदान केलेल्या अधिकारांचा वापर करून, आवश्यक ते आदेश देऊ शकतील.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात:
जर कोणी denature केलेली स्पिरिट (खराब केलेली दारू) आयात करायचे असेल तर त्याला Collector कडे एक आयात pass मिळवायला अर्ज करावा लागतो. या अर्जात १० गोष्टींची माहिती देणी अनिवार्य आहे.

विस्तृत समजावणी:

Collector कडे अर्ज करतानाः

(१) आपले नाव आणि पत्ता देणे गरजेचे आहे.

(२) जर आपल्याकडे कुठला licence आहे तर त्याचा नाव, नंबर आणि तारीख लिहावी.

(३) किती प्रमाणात denature केलेली स्पिरिट आयात करायचे आहे हे स्पष्ट करावे. उदा., "१०० लिटर denature स्पिरिट, ज्यात प्रति लिटर ५% विशेष घटक आहेत" असे.

(४) या खराब केलेल्या स्पिरिटचा काय उपयोग करणार आहोत हे सांगावे. उदा., रंग बनवणे, रसायन बनवणे, इत्यादी.

(५) कोणत्या देशातून किंवा शहरातून आयात करायचे आहे.

(६) ज्या व्यक्तीकडून खरेदी करणार आहोत त्याचे नाव आणि पत्ता.

(७) आयात केल्यानंतर दारू कुठे ठेवणार आहोत — कोणत्या warehouse किंवा shop वर.

(८) किती दिवस/महिन्यांसाठी pass हवे आहे.

(९) दारू कोणत्या मार्गातून आणायचे आहे.

(१०) एक लेखी प्रतिज्ञा — की नियमांचे पालन करू, कायदेशीर अटींचे पालन करू आणि Collector ने दिलेल्या शर्तींचे पालन करू.

हे सब काही दिल्यानंतर Collector तुमचा pass मंजूर किंवा नाकारू शकतो.

¹[14A. (1) The licensee manufacturing French Polish, Thinners and Varnish excluding Picture Varnish shall not obtain spirit except from a wholesaler if he is entitled to possess 10 litres or more of spirit under this licence; and from a retailer if he is entitled to possess less than 10 litres, but not 10 litres of spirit under this licence.

(2) The licensee other than the manufacturer of French Polish, Thinners and Varnish excluding Picture varnish shall not obtain spirit except from an Excise or customs bonded warehouse or from a licensed manufacturer of Ordinary Denatured Spirit or from a whole-saler, if he is entitled to possess 10 litres or more of spirit under this licence and from a retailer, if he is entitled to possess less than 10 litres, but not 10 litres of spirit under this licence.]

15. Grant of import pass आयात पास देणे

प्रत्येक परवानाधारक विहित नमुन्यातील अभिलेख ठेवेल आणि ते तपासणीसाठी सादर करेल.

प्रत्येक परवानाधारक विकृतीकरण केलेल्या मद्यसारयुक्त सिद्धपदार्थांच्या उत्पादन, कब्जा, विक्री आणि वाहतुकीचे विहित नमुन्यातील हिशेब ठेवेल.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात: Collector एखाद्या व्यक्तीला विदेशातून विकृत अल्कोहल आयात करण्याचा परवाना (pass) देतो, आणि त्या passचे चार भाग असतात — प्रत्येकाला वेगवेगळ्या जागांवर पाठवायचे असते.

---

**तपशील:**

**Pass म्हणजे काय?**
- आयात pass हा एक official परवाना आहे जो Collector देतो.
- याचा मतलब: "हा व्यक्ती विदेशातून विकृत अल्कोहल (denatured spirituous preparations) मंगवू शकतो."

**Collector काय करतो?**
- आवेदन मिळाल्यावर Collector आवश्यक तपास करतो.
- जर तेला कोणतीही समस्या दिसली नाही तर ते Form D.S.P. 4 मध्ये pass देतात.

**Pass चे चार भाग कोठे जातात?**

**भाग १ (Part I):** Collectorकडे ठेवला जातो
- ही उनच्या रेकॉर्डसाठी असते.

**भाग २ (Part II):** आयातकर्त्याला दिला जातो
- हा सामान येतानाच पाठवायचा असते.
- नंतर आयातकर्ता याचे हिशेब ठेवतो.

**भाग ३ (Part III):** निर्यात स्थानच्या Collectorकडे पाठवला जातो
- त्या जागेच्या अधिकार्यांना माहिती देण्यासाठी.

**भाग ४ (Part IV):** District Inspector किंवा Superintendentकडे पाठवला जातो
- त्यांनी Prohibition and Excise Officer ला पाठवायचे असते.
- Officer सामान आल्यावर तपास करतो.

**सोप्या शब्दांत:** एक परवाना चार भागांमध्ये वाटला जातो जेणेकरून सर्व संबंधित विभाग (Collector, आयातकर्ता, निर्यात स्थान, आणि स्थानिक अधिकारी) सामान आणि त्याचा हिशेब मागे ठेवू शकतात.

16. Importer to get supply of preparations in sealed casks, etc आयातदाराने सीलबंद डब्यांमध्ये इ. सिद्धपदार्थाचा पुरवठा घ्यावे

विकृतीकरण केलेल्या मद्यसारयुक्त सिद्धपदार्थ असलेल्या प्रत्येक पात्रावर किंवा बाटलीवर विहित तपशीलांसह लेबल लावले जाईल.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात:
आयातदाराने दारूचा पुरवठा केवळ सीलबंद डब्यांमध्ये घ्यावा लागतो, आणि प्रत्येक डब्यावर निर्माता, पत्ता आणि दारूची माहिती स्पष्टपणे लिहिली असावी.

---

विस्तृत समजावणी:

**Rule 16 काय म्हणतो:**

• आयातदारांना (जे विदेशातून दारू आणतात) दारूचा पुरवठा केवळ सीलबंद पात्रांमध्ये मिळवावा लागतो.

• "सीलबंद" म्हणजे ताणून बंद केलेले - कोणीही उघडले नाही हे स्पष्ट असावे.

• पात्र म्हणजे कास्क (मोठी लाकूडी बाळी), ड्रम (धातूचा डबा), किंवा इतर कोणतेही बंद डब्े असू शकतात.

**लेबल (नाव/माहिती) वर काय लिहिले असावे:**

• निर्माता (maker) चे नाव आणि पत्ता - कुणी बनवला हे माहीत व्हावे

• दारूचा प्रकार - कोणती दारू आहे (उदा., इथेनॉल, स्पिरिट इत्यादी)

• प्रमाण - किती लीटर किंवा किती भाग आहे

• हे सब्दांचे लेबल **साफ दिसणारे** असावे - दूरून वाचता येईल असे

**उदा.:**
जर तुम्ही विदेशातून 100 लीटर डिनेचर्ड स्पिरिट आणत असाल, तर ते सीलबंद ड्रममध्ये आले पाहिजे, आणि त्या ड्रमवर "XYZ Company, Germany | Denatured Ethanol | 100 Litres" असे स्पष्टपणे लिहिले असावे.

**उद्देश्य:**
हा नियम माल ताज्यवान आणि सुरक्षित ठेवण्यासाठी, आणि कोणत्या कंपनीचा माल आहे हे जाणण्यासाठी बनवला आहे.

17. Importer not to interfere with the seals until verification by officers अधिकाऱ्यांकडून पडताळणी होईपर्यंत आयातदार सीलमध्ये हस्तक्षेप करू नये

प्राधिकृत अधिकारी कोणत्याही वाजवी वेळी तपासणी करू शकतील.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात: दारूची माल आल्यावर आयातदाराने त्याचे सील सोडू नये, जोपर्यंत Government अधिकारी येऊन तपासणी करून नमूने घेत नाहीत।

---

**विस्तारित समजावणी:**

• **माल आल्यावर काय करायचे?**
दारूची खप (denatured spirituous preparation) आयातदाराच्या दुकानात किंवा गोदामात आल्यावर त्याने लगेच स्थानिक Prohibition आणि Excise अधिकारीला सूचित केले पाहिजे.

• **सील सोडू नये**
माल आल्यानंतर आयातदार त्या ड्रम्स, कॅस्क्स किंवा पेटीवरील सील तोडू शकत नाही — जोपर्यंत Government अधिकारी येऊन पडताळणी करत नाहीत.

• **अधिकाऱ्यांची पडताळणी**
अधिकारी येऊन:
- import pass च्या Part II मधे दिलेल्या माहितीशी माल जुळतो का, हे तपास करतात
- माल चांगला आहे का, यांचे नमूने घेतात (chemical examination साठी)

• **नमूने घेणे विनामूल्य**
आयातदाराने नमूने घेण्याची कोणतीही fee देऊ नये — ही त्याचीच जबाबदारी आहे.

• **कोणत्याही वेळी तपास**
Government अधिकारी कोणत्याही वाजवी वेळी (reasonable time) येऊन तपासणी करू शकतात.

**सोप्या भाषेत:** जर तुम्ही दारू आयात करत असाल आणि माल आला, तर त्यास हातं न लावता सरकारी अधिकारीची प्रतीक्षा करा. ते येऊन तपास करून नमूने घेताना तुम्ही सहकार्य करा.

18. Importer not to sell or use the Preparation until verification by officers अधिका-यांकडून पडताळणी होईपर्यंत आयातदाराने सिद्धपदार्थ विकू नये किंवा वापरू नये

प्राधिकृत अधिकारी कोणत्याही वाजवी वेळी तपासणी करू शकतील.

सोपी मराठी (सरळ भाषेत स्पष्टीकरण)

थोडक्यात:
आयातदाराने दारूचा तयार पदार्थ विकू किंवा वापरू शकत नाही जोपर्यंत सरकारी अधिकारी त्याची तपासणी करून परवानगी न देतात आणि ती गुणवत्तेची मानदंड पूरण न करत असेल तर विक्रय रोखला जातो.

---

विस्तृत समजावणी:

**मूल नियम:**
जर तुम्ही दारूचा तयार पदार्थ आयात केलात, तर तुम्ही त्याची विक्रय किंवा वापर केवळ Prohibition and Excise Officer ने तुम्हाला परवानगी दिल्यानंतरच करू शकता.

**अधिकारीला काय तपासायचे आहे:**

• पदार्थाची मात्रा आणि ताकद (strength) पडताळणी करणे
• Government Forensic Science Laboratory द्वारे रासायनिक तपास करवणे
• खालील गोष्टी सत्यापित करणे:
- कमीत कमी 100 ग्रॅम विद्रव्य प्रत्येक लिटर दारूमध्ये असेल
- वापरलेली दारू किमान 600 O.P. ताकद असेल

**निर्यात देशाचे certificate असल्यास:**
तपास न करताही परवानगी दी जाऊ शकते, पण certificate मध्ये असणे आवश्यक आहे:
- पदार्थ योग्य तरीकानं तयार आहे
- गुणवत्तेचे मानदंड पूरण करतो
- पैकिंग सुरक्षित आणि सिल केलेली आहे

**तरीही नमुना तपास अनिवार्य:**
परवानगी दिल्यानंतरही अधिकारी नमुना घेऊ शकतात (विनामूल्य).

**जर तपास अयोग्य निकाल दाखवले:**
- पदार्थ विकू किंवा वापरू नये
- सर्व प्रकरण Commissioner of Prohibition and Excise यांना अहवाल देणे
- पदार्थाचा निस्तारण आयुक्तांचे आदेशानुसार करणे

**अधिकारांचा अधिकार:**
अधिकारी कधीही वाजवी वेळी तपासणी करू शकतात.

11. Suspension or cancellation of licence परवाना निलंबित किंवा रद्द करणे